Jenna Blum vertelt over haar nieuwe boek De verloren familie

Jenna Blum, auteur van de bestseller Het familieportret is terug met een nieuw boek: De verloren familie. Een indrukwekkend en aangrijpend verhaal over leven met oorlogstrauma’s en het opbouwen van een nieuw leven. Wij spraken met Jenna over het onderzoek dat ze deed voor haar boek, haar eigen familie en de gevolgen van traumatische gebeurtenissen op de volgende generatie. 

In De verloren familie gebruik je eenzelfde thema als in Het Familie Portret. Waarom is dit thema zo belangrijk voor je?
‘Dit komt voort uit mijn eigen familie. Mijn moeder is half Duits omdat mijn oma van Duitse afkomst was, terwijl mijn vader juist Joods is. Deze clash in culturen zie je terug in mijn boeken, en zeker in De verloren familie. Ik heb veel van de houding van de familie van mijn moeder tegenover Joodse mensen gebruikt. Dit is zeker geen antisemitisme, maar meer een onbegrip voor de culturele verschillen.’

Dit zien we terug omdat de Joodse Peter trouwt met June, een Amerikaanse?
‘Ja precies. Peter heeft de oorlog overleefd en vertrekt naar Amerika, maar hij kan niet uitleggen hoe het is om een oorlog mee te maken en wat dit met hem heeft gedaan. Nog moeilijker is het om dit uit te leggen aan iemand die de oorlog van een grote afstand heeft ervaren. En dit is wat ik graag wilde uitdiepen, die grijze zone tussen hen.’

Een van mijn favoriete zinnen in je boek is: ‘dit is de zegen van littekens: hoe dieper ze zijn, hoe minder je ze kon voelen’. Is dit puur fysiek of heeft het ook een diepere betekenis?
‘Wow, dank je wel. Daar krijg ik kippenvel van. Het is ook een van mijn favoriete zinnen. Wat ik ermee bedoel is dat Peter diepe emotionele wonden door de oorlog heeft waardoor hij als het ware uitstaat. Hij kan niet meer bij zijn eigen gevoel. En dit is precies wat zo moeilijk is voor zijn vrouw, June en zijn dochter, Elsbeth. En daarnaast heeft hij natuurlijk ook fysieke littekens aan de oorlog overgehouden waar hij letterlijk niets in voelt.’

Toen ik onderzoek deed is dat precies wat ik wilde achterhalen. Het multi-generatie-effect van trauma.

Het is dus een soort metafoor?
‘Ja, wat aan de buitenkant zit heeft vaak zijn weerslag op wat er vanbinnen speelt in iemand. Dat gedeelte waar niemand bij kan. Overlevenden van een oorlog weten vaak niet hoe ze om moeten gaan met het gevoel van dofheid die zo’n traumatische gebeurtenis achterlaat.’

Zowel Peter, zijn vrouw June, als hun dochter nemen hun toevlucht in bijvoorbeeld werk of eten. Zijn wij de 3e generatie oorlogsslachtoffers?
‘Toen ik onderzoek deed is dat precies wat ik wilde achterhalen. Het multi-generatie-effect van trauma. Op het moment dat ik het boek schreef werd er onderzoek vrijgegeven die de fysieke effecten bewijzen van traumatische gebeurtenissen op de volgende generatie. Er kan daadwerkelijk een uitputting ontstaan van bepaalde stoffen in het lichaam, waardoor iemand meer geneigd is verkeerde keuzes te maken.’

Toch eindigt je boek zeker positief.
‘Ik hoop dat ik mijn personages naar een mooiere plaats heb gebracht dan waar ze aan het begin van het verhaal stonden.’

Hoe verdiep je je in de personages?
‘Voor ieder personage heb ik een moodboard gemaakt met foto’s en dingen die ik had onderzocht en gedownload van het internet, die voor mijn gevoel hun karakter verder uitdiepten. Voor Peter heb ik natuurlijk ook veel gehad aan mijn moeder en oma. En daarnaast maak ik gebruik van iets dat wij method writing noemen. Hiervoor kleed en gedraag je je eigenlijk als het personage uit het boek om je zo in te kunnen leven in hun wereld. Toen ik over June schreef droeg ik bijvoorbeeld een spijkerbroek met wijd uitlopende pijpen en een T-shirt met de tekst Feminist erop.’

Geldt dit ook voor eten? Want dit speelt ook vaak een rol in je boeken.
Ik houd heel erg van bakken en koken en daarom schrijf ik er ook graag over. Dat heb je wel gezien aan de menukaart die staat in het boek. Alles op die kaart heb ik zelf klaargemaakt. Ik had zo’n plezier in het maken en verzinnen van recepten voor het restaurant van Peter, dat mijn verloofde zei: “waarom maak je er geen echt menu van?”‘

Een van de mooiste dingen die ik in dit boek heb kunnen laten zien, is hoe New York is veranderd.

Wat is er nog meer persoonlijk aan je boek?
‘Net als Peter heb ik zelf ook op 96th Street gewoond in New York en mijn tante woont er zelfs nog steeds. En veel van de tieneravonturen van Elsbeth zijn vergelijkbaar met mijn eigen avonturen als tiener.

Ik ging vroeger ook vaak stiekem met vriendinnen naar clubs waarbij we altijd probeerden om een glimp op te vangen van George Michael. Wat overigens één keer is gelukt. Hij was zo knap in zijn leren jas en zijn stoppelbaardje. (lacht)

Maar een van de mooiste dingen die ik in dit boek heb kunnen laten zien, is hoe New York is veranderd. Van het New York uit de jaren 65 tot 75 tot 85. Precies zoals ik het heb zien veranderen en hoe ze in al die tijd is geworden tot wat ze nu is. Voor mij was dit wel een soort eerbetoon.’

Bijna net als een karakter dat zich ontwikkeld.
‘Precies en over karakterontwikkeling gesproken. In het project waar ik nu aan werk zien we hetzelfde onderwerp terugkomen.’

Dus we zien Peter terug in je volgende boek?
‘Jazeker. Ik zat aan het ontbijt en opeens kwam het tot mij. De hele verhaallijn kwam als een soort blikseminslag binnen. Soms heb je van die momenten dat het gewoon komt. Mijn verloofde riep: “wat is er? We waren gewoon muesli aan het eten.” En ik riep alleen maar: “niets zeggen, niets zeggen. Ik moet het direct opschrijven.”‘

Aan het einde van De verloren familie komt hij meer in contact met zijn dochter, maar zijn verleden daar kan hij nog lang niet zo goed mee omgaan. En dit wil ik verder uitdiepen. Dus ja, Peter komt terug. Hij is een uitzonderlijk vastberaden karakter.’

Wanneer lezers zich herkennen in een zin dan voelt dit voor mij alsof we met elkaar verbonden zijn.

Heb je nog meer van die bliksemmomenten gehad tijdens het schrijven?
‘De zin die je eerder noemde over littekens: hoe dieper ze zijn, des te minder kun je ze voelen. Het is zo’n zin die tot je komt, je hoeft er eigenlijk geen moeite voor te doen. Ik noem ze geschenkzinnen. Het is alsof hij als het ware op je landt. En wanneer je lezers zich hierin herkennen voelt dit voor mij alsof we met elkaar verbonden zijn.’

 

Deel dit artikel

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *